Hiện đang có 1 người (0 thành viên). Số lần viếng : 422775 
 Trang Chính
 Tin Tức
 Thành Viên
 H́nh Ảnh
 Phim
 Thư Tín
 Thơ
 Bài Viết
 Nhạc
 Giới Thiệu VTT
 Diễn đàn
 Hỏi Đáp
 Thể Thao - Giải Trí
 Báo Chí
 Trang Liên Kết
 Quán Hẹn (Cần Log In)
 Nhắn Tin-Message
 Log out
 Khoa Học - Kỹ Thuật
 BS Daniel Trương Dũng (60-67)
 Dr. Dinh Nguyen (66-73)
 GS Nguyễn Trọng Cơ
 Hà Chí Dzũng (68-75)
 KS Lê Quốc Trinh (60-67)
 Nguồn Email
 Trần Huy Thự (68-75)
 TS Nguyễn Kỳ Nam (61-68)
 TS Vơ Văn Tới (60-67)
 Đại Hội - Reunions
Disclaimer
1) Ư kiến đóng góp của quí bạn không phải là quan điểm của www.votruongtoan.org và cũng không nhất thiết phải phù hợp với quan điểm của www.votruongtoan.org. Chúng tôi tôn trọng ư kiến khác biệt của quí bạn, nhưng không chịu trách nhiệm dưới bất cứ h́nh thức nào và nội dung của những ư kiến này. Votruongtoan.org không bảo đảm mọi ư kiến đóng góp đều được đăng và cũng giành quyền biên tập lại khi cần thiết. Cám ơn
 Trần Huy Thự (68-75) - Computer và Một Số Kiến Thức Căn Bản
Số lần xem: 484

Computer và Một Số Kiến Thức Căn Bản
(Bài đă được đăng trong Đặc San VTT 2014)

Để đọc bài viết này được hiệu quả xin quư bạn vui ḷng tham khảo trước các từ ngữ cần biết.
• Apps: viết tắt của application software, là những software ứng dụng. Một cách đơn giản, bạn cần làm một việc ǵ trên computer, bạn phải có software cho công việc đó. Ví dụ:
- Nghe nhạc: Windows Media Player, Real Player…
- Viết chữ: Microsoft Word, Wordpad, Notepad
- Copy DVD: Roxio, Image Burn, Nero vv...
• Devices: thiết bị, máy móc
• Browser: loại apps dùng để lên internet như là Internet Explore(IE), Firefox, Google Chrome.
• Drive: các thiết bị đọc và viết data như là hard disk drive, dvd drive, usb drive v.v...
• RAM: chữ viết tắt của Random Access Memory. Thường được gọi là bộ nhớ hay memory.
• Operating System (OS): hệ điều hành, là software dùng:
 Làm cho computer chạy
 Quản trị hardware và các software khác.
 Các OS hiện nay: Windows, MacOS, Linux, IOS, Android v.v...
• RUN Windows: nhấn nút Win Logo key + R key
• A -> B: click A rồi click tiếp B
• Command: lệnh, ra lệnh cho software làm 1 điều ǵ đó.
Trước thời đại computer, các loại máy móc gia dụng do một hăng sản xuất nào đó sản xuất ra. Nhăn hiệu nào có độ bền cao, phẩm chất tốt th́ được ưa chuộng nhiều, người ta thường chia sẻ kinh nghiệm lẫn nhau về việc sử dụng và mức độ tin cậy của nhăn hiệu đó. Mặc dù không chính xác 100% nhưng cũng có thể chấp nhận được các kiến thức này.
Ngược lại, nếu bạn đem các kinh nghiệm trước đây áp dụng vào lĩnh vực computer th́ hoàn toàn sai lầm. Và sự sai lầm này làm cho bạn lăng phí tiền bạc một cách vô ích và sự sử dụng computer trở nên khó khăn hơn.
Sau nhiều năm làm dịch vụ sửa chữa, dạy cách sử dụng và bảo tŕ computer tôi đă thu thập nhiều kinh nghiệm để viết bài viết này. Thay v́ viết theo một bài văn, quư bạn sẽ khó nhớ và khó hiểu, nên tôi sẽ viết dưới dạng các câu hỏi, và các câu trả lời.

1. Sự khác biệt giữa computer và các máy móc khác như thế nào?
Không giống như các loại máy móc khác, computer có 2 phần: hardware và software. Nếu một computer không chạy được, computer có thể hư hardware hay software. Hardware hư, bạn cần thay thế, hoặc phải mang đến cho thợ chuyên môn. Software hư, bạn có thể tự sửa chữa nếu bạn chịu khó học hỏi từ trường lớp, sách vở, bạn bè hay online.
Học sửa computer không giống như học sửa TV, tủ lạnh v.v... Học sửa TV, tủ lạnh là học một nghề để kiếm tiền sinh sống. Bạn sẽ gặp rất nhiều khó khăn trong khi sử dụng computer nếu bạn không biết tự sửa. Học sửa computer không khó, bạn chỉ cần bỏ ra 1, 2 tuần vừa học vừa thực hành. Nếu bạn tự sửa chỉ tốn từ 1 đến 4 giờ và bạn có computer sử dụng được ngay, ngược lại, bạn không tự sửa, bạn phải mang ra tiệm vừa tốn tiền, mất thời gian, công việc bị ngừng trệ.
Bạn mua một computer, trong thời gian bảo hành, nếu có hư hỏng, các hăng sản xuất chỉ chịu trách nhiễm sửa chữa hay thay thế hardware nào bị hư. Máy bị virus (hư software), người sử dụng chịu trách nhiệm.

2. Làm thế nào để biết computer bị hư hardware hay software?
Muốn biết chính xác hardware nào bị hư th́ phải trải qua nhiều kinh nghiệm, trong khuôn khổ bài viết này, tôi chỉ sơ lược vài kiến thức căn bản để phân biệt trạng thái nào là hư hardware hay software. Đa số các hư hỏng computer thuộc về software hay đúng hơn do virus phá hoại.
A- Boot: Khi bật computer lên, động thái này gọi là boot.
• Boot: nếu bạn thấy logo của hăng sản xuất hiện trên màn h́nh.
• No boot: nếu bạn chỉ thấy màn h́nh đen, nghĩa là không có ǵ hiện trên màn h́nh.
• Boot nhưng máy bị đứng (Freeze): có thể 1 trong các drive bị hư.
Để computer boot, 4 hardware: CPU, Motherboard, Video card, RAM cần gắn đúng và tốt. Nếu 1 trong 4 cái này bị hư th́ computer không boot được. Khi computer không boot, chúng ta chưa đề cập đến hard disk drive, software hay virus.

B- START UP:
Sau giai đoạn boot (sau khi logo biến mất) là giai đoạn Start Up Windows. Nếu Windows không chạy b́nh thường:
• Windows không chạy, màn h́nh hiện chữ DISK BOOT FAILURE INSERT BOOT DISK.
 Hard disk drive có thể bị hư (bạn có thể nghe tiếng lọc cọc)
 Có thể virus xóa partition (hư software). Dùng System Recovery hay install lại windows.

3. Cần có thêm RAM để computer chạy nhanh hơn.
Nhiều người cho rằng computer càng có nhiều RAM th́ máy càng chạy nhanh, và ngược lại, máy chạy chậm là v́ thiếu RAM. Chúng ta cần phải hiểu tại sao máy chạy chậm để xác định nguyên nhân từ đâu.
• Số lượng RAM cần thiết để 1 computer chạy được phải dựa trên căn bản software đ̣i hỏi(System Requirements).
• RAM hoạt động giống như nơi làm việc (Workspace). Khoảng trống tối thiểu cần có tùy theo công việc bạn làm. Thiếu RAM, computer không thể chạy được hay chạy chậm, đủ và dư một ít là đúng. Nhiều hơn th́ lăng phí. Hăng sản xuất computer thường gắn đủ RAM cho các sản phẩm họ làm ra. Computer mới mua về, chạy b́nh thường, sau một thời gian sử dụng, computer trở nên chậm chạp th́ lư do chính không phải là thiếu RAM mà do software bị virus hay spyware.
• Windows 7, 8 đ̣i hỏi ít nhất 1Gb RAM, các computer hiện bán trên thị trường thường gắn 4Gb RAM. Như vậy là dư rất nhiều, không cần thêm nữa. Vào năm 1995, giá 1mb RAM là $40 US, vậy 1Gb tương đương $40,000 US. Giá mắc như vậy, ai dám nói máy tôi thiếu memory?
CPU hoạt động giống như bộ óc. Bộ óc thông minh th́ tính toán nhanh hơn và ngược lại
Hard disk drive: giống như 1 tủ đựng hồ sơ. Tủ càng lớn, chứa càng nhiều.
RAM giống như bàn làm việc của 1 nhân viên văn pḥng. Bạn lấy hồ sơ từ tủ đựng hồ sơ mang ra bàn làm việc. Bàn rộng th́ làm được nhiều việc cùng một lúc. Khả năng con người th́ có hạn, do dó bàn quá rộng th́ chỉ lăng phí.

4. Các hiện tượng chậm của computer.
• Giai đoạn START UP chậm: hơn 90% apps bạn install đều chạy ở START UP. Để START UP nhanh hơn bạn phải vào START UP để disable tất cả apps nào mà bạn thỉnh thoảng mới sử dụng.
Windows 7: Start -> đánh chữ msconfig (trong ô search) -> nhấn Enter. System Configuration Windows xuất hiện, click Star Up, rồi disable software nào không muốn chạy ở Start Up.

Windows 8: Click chuột phải trên Taskbar -> Task Manager. Windows Task Manager xuất hiện, click More Detail -> Startup

• Một apps chạy chậm: uninstall và install lại apps đó.
• Browser chậm: các browser thường mở cửa để các software khác sử dụng, software này gọi là Add on. Bạn nên disable các add on nào không cần thiết.
Internet Explorer: Tools -> Manage add on.
• Internet chậm: reset lại router và modem bằng cách tắt router và modem khoảng 1, 2 phút rồi bật trở lại.
• Tất cả đều chậm: scan spyware, install lại windows hay dùng system recovery.

5. Hard disk drive bao nhiêu là đủ?
Tùy theo mục đích sử dụng hard drive cho mục đích ǵ.
• 1TB = 1,000Gb =1,000,000Mb
• Một bản nhạc mp3 khoảng 4 phút, có size khoảng 4mb, 1 tấm h́nh khoảng 3mb. Một hard disk 1Tb có thể chứa 250,000 bản nhạc hay hơn 300,000 tấm h́nh. Như vậy 1Tb là quá lớn nếu bạn dùng để chứa h́nh hay nhạc, nhưng nó rất nhỏ nếu bạn dùng để chứa video.
Ví dụ: 1Tb bạn có thể chứa 200DVD (4.7Gb) hoặc 20 Blu-ray disc (50Gb).
• Các software để computer chạy cho một người b́nh thường chỉ chiếm từ 20Gb -> 50Gb

6. Gắn nhiều software quá làm cho computer chạy chậm
Những lư do làm computer trở nên chậm chạp đă được đề cập ở trên. Như vậy dù bạn có install bao nhiêu software cũng không ảnh hưởng đến tốc độ của computer. Các software hay data lưu trữ trong hard disk, khi cần sử dụng Windows sẽ gọi nó ra.
Spyware là một program nhỏ, nhiệm vụ t́m hiểu thói quen sử dụng computer của người sử dụng để gửi về trung tâm của nó. Spyware chạy liên tục trong hard disk, cản trở sự truy cập của software khiến cho computer trở nên chậm chạp chứ không phải tại chứa nhiều software.

7. Computer hiệu nào là tốt?
Tiền nào của đó
Thành ngữ này hầu như nước nào trên thế giới cũng có và cũng đúng trong hầu hết mọi trường hợp, nhưng áp dụng vào lănh vưc computer th́ ngược lại, hầu như không đúng.
Khi bạn dự định mua 1 computer, bạn muốn mua 1 computer thật tốt, vậy bạn định nghĩa thế nào là 1 computer tốt, có phải nhăn hiệu nổi tiếng, chạy nhanh và bền là tốt?
Nhăn hiệu nổi tiếng (brand name)
Computer được lắp ráp từ các bộ phận riêng lẻ lại với nhau. Các bộ phận này được sản xuất bởi các hăng sản xuất độc lập như là:
• Motherboard: Asus, MSI, Gigabyte….
• CPU: Intel, AMD, Motorola.
• Hard disk drive: Seagate, Maxtor, Hitachi, Western Digital.
• DVD: HL, HP, Sony…
• Video Card: ATI, Intel, Nvidia….
Do vậy, không giống như các sản phẩm khác, các hăng sản xuất computer không sản xuất ra computer mà chỉ là lắp ráp các bộ phận riêng lẻ để thành computer. Phẩm chất của 1 computer, không do sự quyết định của hăng sản xuất mà tùy thuộc vào phẩm chất các bộ phận họ mua. Giả sử, bạn thích và có khả năng, bạn cũng có thể mua đồ về và tự ráp thành một computer với các bộ phận(components) giống như của 1 hăng sản xuất nào đó. Ngược lại, bạn không thể tự lắp ráp 1 TV, DVD hay Radio v.v…
May mắn, bạn mua dược 1 computer chạy tốt, bạn vội kết luận nhăn hiệu đó tốt, và ngược lại, chẳng may bạn mua phải 1 computer có 1 bộ phận bị hư, có lẽ bạn sẽ không bao giờ quay trở lại với nhăn hiệu đó nữa.

Câu hỏi: Computer hiệu nào là tốt nhất?
Trả lời: a/ Computer có cùng configuration, cái nào rẻ hơn là tốt nhất. b/ Hăng sản xuất nào có dịch vụ chăm sóc khách hàng tốt th́ nhăn hiệu đó tốt.

Tốc độ (Speed)
Sử dụng computer hầu như ai cũng muốn computer của ḿnh chạy nhanh. Theo lư thuyết, CPU là bộ óc của computer. CPU chạy nhanh, th́ computer chạy nhanh.
Tôi nhớ lại thời kỳ Pentium CPU, con mới ra có tốc độ nhanh nhất lúc đó có giá $800, vài tháng sau họ ra con mới vẫn giá $800 và con cũ xuống giá c̣n hơn $500 và con nhanh thứ 3 khoảng hơn $300. Nếu dùng software để so sánh (benchmark) th́ rơ ràng là tiền nào của đó (chỉ vài tháng mà thôi). Nhưng với mắt thường bạn sẽ không nhận ra được sự khác biệt nếu bạn chỉ chạy các software b́nh thường. Bạn chỉ thấy khác biệt nhanh chậm khi bạn chạy software nào có kết quả sau một thời gian t́nh toán như là edit, convert video hay chơi game. Do vậy, không phải chuyên môn mà chỉ là người sử dụng computer b́nh thường th́ không có lư do ǵ bạn phải trả tiền mua cái mà bạn không sử dụng đến.

Bền
Thời buổi kỹ thuật tiến bộ thay đổi hàng ngày, máy móc bạn mới mua hôm nay, vài tháng sau trở nên lạc hậu. Do đó bền không c̣n là tiêu chuẩn quan trọng cho các loại máy móc sử dụng kỹ thuật mới. Các nhà sản xuất computer hiện nay thường có chương tŕnh bảo hành 1 năm, sau 1 năm may mắn máy bị hư th́ ḿnh có cơ hội được mua máy mới.
Computer hiện nay có giá từ vài trăm cho đến vài ngàn, bạn nên mua khoảng $300 hay $400. Sử dụng 2, 3 năm rồi mua máy mới với kỹ thuật mới nếu thích, c̣n hơn bạn bỏ ra bạc ngàn mua một máy và phải sài cho năm mười năm.

Kết luận:
Cần thiết bạn phải mua computer, software hay các bộ phận trong computer, bạn phải biết bạn đang mua cái ǵ, có thích hợp với bạn hay không, bạn không thể lấy tiền làm thước đo cho rằng “tiền nào của đó”.
Khi ra ngoài đường, thấy 1 người sử dụng computer mắc tiền th́ chỉ có 2 trường hợp, một là dư tiền sài cho bớt, hai là chưa hiểu computer là ǵ.
Có người nói rằng “Phải có ǵ khác nó mới mắc như vậy...”
Trả lời “Vâng đúng là có cái ǵ khác, cái ǵ khác là người mua không hiểu ḿnh mua ǵ”

8. Virus là ǵ?
Rất nhiều người nghĩ rằng virus computer là những con virus hữu cơ bay trong không khí sẵn sang đột nhập vào computer để phá hoại. Các thảo chương viên viết các program để làm 1 công việc ǵ đó. Các program này làm công việc hữu ích th́ được gọi là software, ngược lại làm cho computer không hoạt động b́nh thường, máy bị tê liệt hay hư hỏng, đó là virus.
Một program thông thường, ḿnh mở th́ nó chạy, ḿnh đóng th́ nó tắt. Ngược lại program nào ḿnh không mở mà nó tự chạy, ḿnh đóng nó lại không tắt, đó là virus. Trong một ư nghĩa nào đó, Cộng Sản là 1 loài virus. Ḿnh không muốn th́ nó “Cướp chính quyền”, ḿnh muốn nó biến mất th́ nó luôn “Cưỡng từ đoạt lư” để duy tŕ quyền lực. Cần phải có một program để làm sạch virus cộng sẳn hay install lại hệ điều hành.

9. Các cách xâm nhập của virus.
Nếu tất cả mọi người trên thế giới này đều hiểu sự hoạt động căn bản của computer virus th́ các hăng sản xuất software antivirus sẽ phải đóng cửa. Hiện tại các hăng antivirus vẫn sống mạnh sống khỏe bởi v́ hầu hết người sử dụng computer chưa hiểu về computer và sự hoạt động của virus. Dưới đây là một số cách lây lan của virus computer.

Email: Nhiều người cho rằng “Tôi chỉ mở email của người quen, không bao giờ mở email của người lạ”. Điều này hoàn toàn sai lầm, v́ người quen của bạn không gửi virus cho bạn, mà virus tự truyền đi qua danh sách email của người quen bạn. Nếu bạn nhận được email với lời lẽ không b́nh thường và có đường link với lời giới thiệu hấp dẫn gợi sự ṭ ṃ của bạn, thi đó là virus.

Download software: Khi sử dụng computer bạn cần software để làm công việc ǵ đó. Bạn t́m trên internet, download rồi bị virus. Có lần tôi hỏi con gái “Sao lúc này bố không thấy con hỏi bố sửa computer cho con nữa”. Nó trả lời “V́ sau này con không download software nữa”.

a. Giải trí: chơi game và xem phim là những nơi dễ bị phát tán virus.

b. Dùng thử (free trial) các antivirus software: Người ta viết ra software để bán, bạn dùng thử mà máy của bạn không có virus th́ bạn có mua không?

c. Pop up: Bạn đang sử dụng computer th́nh ĺnh có 1 windows xuất hiện nói rằng “Computer của bạn high risk hoặc chạy chậm, click OK để nó sửa chữa (Fix)”. Bạn click OK hay CANCEL, đều bị virus phá hoại. Trường hợp này bạn nên đóng (X) windows. Nếu không đóng được, bạn nên tắt computer rồi mở lại, tránh vào website đó lần nữa.

d. Anti-virus software:Ngoài các yếu tố dễ bị virus nêu trên, bạn sử dụng computer bạn cũng nên học sử dụng software antivirus mà bạn đang dùng. Bạn có software antivirus bạn không biết cách sử dụng th́ bạn sẽ không tận dụng được sự hữu hiệu của software.

10. Data và software, cái nào quan trọng hơn?
Data là những hồ sơ bạn save lại khi bạn tạo ra từ một software nào đó như là MS Word, photoshop, các h́nh ảnh, tài liệu bạn lưu trữ trong hard disk.
Nhiều người cho rằng, software quan trọng hơn bởi v́ có software người ta mới làm ra các hồ sơ, các tài liệu.
Bạn nên nhớ rằng, software dù có mắc bao nhiêu bạn cũng có thể mua dược, những tác phẩm bạn làm ra, tài liệu cần thiết, mất th́ không thể lấy lại hay mua lại được là những data quan trọng đối với bạn. V́ vậy các data này bạn phải lưu trữ ít nhất là 2 nơi. Tốt nhất bạn nên lưu trữ online để có thể truy cập bất cứ nơi nào khi cần thiết.

11. Sự khác biệt giữa các phiên bản(version) hardware, software.
Mục tiêu phát triển sản phẩm của các hăng sản xuất hardware và software là làm cho computer chạy nhanh hơn, cách sử dụng dễ dàng và tiện dụng hơn.
Để phân biệt software bạn đang sử dụng là phiên bản mới hay cũ, người ta đánh số cho software mỗi lần người ta chính thức phát hành. Ví dụ: v2.1.4 (x.x.1 là sự sửa chữa, thay đổi nhỏ; x.1.x là sự sửa chữa và thay đổi một phần; 1.x.x là sự sửa chữa, thay đổi nhiều và thêm các tính năng v.vv)

Version của hardware là tiêu chuẩn kỹ thuật mới. Vesion mới hơn th́ nhanh hơn version cũ. Ví dụ: USB, USB 2.0, USB 3.0; HDMI 1.0, HDMI 1.3, HDMI 1.4). Theo lư thuyết USB 3.0 sẽ chạy nhanh hơn USB 2.0 10 lần. Các máy sản xuất trước năm 2013 chưa có USB 3.0.

Hệ điều hành Windows có các phiên bản như sau: Windows 95(v4.0), 98(4.1, 4.2), Me(4.9), 2000(5.0), XP(5.1), Vista(6.0), 7(6.1), 8(6.2), 8.1(6.3). Nh́n các phiên bản windows bằng số chúng ta thấy sự khác biệt giữa Windows Vista, 7, 8 và 8.1 không nhiều lắm.

Như vậy version không phải là cấp độ (lớp 1, lớp 2, lớp 3 v.v..). Chúng ta không thể nói chưa biết sài hết Windows 7 làm sao sài được Windows 8. Hệ điều hành là software dùng để quản trị computer, browser là cửa ngơ liên lạc với thế giới bên ngoài. Hai software này rất quan trọng giúp computer quư bạn chạy an toàn hơn. Do vậy nếu có điều kiện bạn luôn dùng phiên bản mới nhất.

Nhiều người cho rằng các phiên bản mới luôn có bug (lỗi), chờ người ta sửa chữa rồi mới sài. Nhận xét này đúng phân nửa là các software luôn có bug, nhưng sai hoàn toàn là software nào cũng có bug v́ software do con người viết ra và con người th́ “Nhân vô thập toàn”. Nếu Windows 8 hoàn thiện rồi th́ Microsoft sẽ đóng cửa và bạn sẽ không bao giờ có Windows 9, 10 ...)

12. Inkjet hay Laser Printer
Trên thị trường hiện tại c̣ 2 loại printer thông dụng là inkjet và laser.
• Inkjet Printer
 Ưu điểm: rẻ, nhẹ và gọn gàng, in h́nh ảnh đẹp.
 Khuyết điểm: chậm, giá thành in 1 tờ giấy đắt hơn máy laser 10 lần, nếu tay có mồ hôi cầm vào tờ giấy, mực sẽ bị lem, nḥe. Mực để lâu dễ bị khô.
• Laser Printer
 Ưu điểm: nhanh, giá thành rẻ, chữ sắc nét, không bị nḥe. Mực bằng bột nên không bị khô hay bay hơi.
 Khuyết điểm: tiền mua máy mắc, mực mắc, nặng, cồng kềnh.
Bạn không có nhu cầu in nhiều, th́ một laser printer, bạn có thể sử dụng cho 10 năm mới phải thay mực (từ 1000 đến 2000 tờ giấy).

13. Tạo System Recovery
Các hăng sản xuất computer trước đây cung cấp một bộ DVD gọi là System Recovery. Bạn sử dụng bộ DVD này để phục hồi computer giống như lúc bạn mới mua về trong trường hợp máy của bạn bị virus, hay cần thay hard disk mới. Khoảng năm 2005 cho đến nay, họ không cung cấp nữa mà người mua phải tự copy ra DVD để sử dụng sau này. Mỗi hăng có cách tạo DVD System Recovery khác nhau, bạn nên tham khảo Quick Guide hay Manual để biết thêm chi tiết.

Windows 8 tạo System Recovery Icon trong Control Panel. Nếu bạn không thấy Recovery Icon, bạn nh́n góc trên bên phải có chữ View By: Category. Bạn click mũi tên và chọn Small Icons, bạn sẽ thấy Recovery Icon. Click Recovery Icon và theo sự hướng dẫn của software để tạo một USB System Recovery. Bạn cần 1 USB ít nhất 16Gb. Bạn cất cẩn thận USB này để sử dụng sau này.

14. Dùng System Restore
System Recovery phục hồi nguyên trạng ban đầu giống như lúc mới mua computer. Tất cả những software install sau và data lưu trữ đều bị xóa. System Restore phục hồi nguyên trạng trước khi Windows gặp trục trặc. System Restore chỉ xóa các software install sau Restore Point, các hồ sơ lưu trữ không ảnh hưởng.
Restore point: mỗi lần bạn install một software, driver, hardware hay update windows, Windows sẽ tạo một Restore Point. Để sử dụng System Restore có các cách sau:
• Run -> đánh chữ msconfig -> OK. System Configuration windows xuất hiện: click Tools -> System Restore -> Launch
• Dùng USB bạn tạo ra từ System Recovery ở trên: Gắn USB vào computer, restart rồi chọn boot từ USB
Khi System Restore xuất hiện: làm theo hướng dẫn của software. Nếu bạn chỉ thấy 1 system restore point, bạn chú ư bên dưới cái khung, bạn sẽ thấy “Show more date”.

Ví dụ: ngày 05/05 windows update, ngày 10/05 installed flash player, ngày 12/5 windows bị trục trặc. Bạn chọn ngày 10/05 windows sẽ lấy ra những ǵ có thể ảnh hưởng đến system trong ngày 11, 12 và Flash Player. Nếu bạn chọn ngày 10/05, windows sẽ lấy luôn cả windows update ngày 10/05. Bạn cũng có thể tạo Restore Point cho bạn.
Không phải lúc nào cũng sử dụng được System Restore v́ một số virus có thể phá hủy tính năng này của Windows. Một số antivirus software có tính năng bảo vệ System Restore, không cho virus xâm phạm tính năng này.

15. Compress Files
Một số software làm nhiệm vụ compress files như là Winzip, Winrar, 7-zip v.v... Compress files c̣n gọi là zip. Compress không chỉ có nghĩa là nén files cho nhỏ, mà thực chất là gói lại. Ví dụ: bạn muốn gửi 20 tấm h́nh, bạn phải gửi 20 lần. Điều này gây khó khăn cho người gửi cũng như người nhận.
7-zip là một compress software miễn phí. Bạn t́m trên online, download và setup. Sau khi setup xong 7-zip, cách sử dụng đơn giản nhất là bạn sử dụng chuột phải. Bạn chọn các file nào muốn zip, click chuột phải trên file đă chọn, rồi chọn 1 lệnh (command) của 7-zip như là “Add to filename.zip” hoặc “add to filename.7z”.
Mở gói zip, từ chuyên môn gọi là unzip hay extract. Click chuột phải trên file bạn muốn extract -> 7-zip -> Extract here hay Extract to ... Bạn phải thử để biết ư nghĩa của mỗi command.
Bạn dùng “Add to filename.7z”, máy người nhận phải có 7-zip mới mở hay extract được. Windows nào cũng extract dược file.zip. V́ vậy bạn chọn “Add to file.zip” hay “Add to file.7z” tùy theo bạn gửi file này cho ai, người ta có 7-zip hay không.

Lời kết: Người viết cám ơn quư bạn đọc xong bài viết này. Vi gấp rút nộp bài nên văn phong c̣n lủng củng mong các bạn thông cảm. Bài viết này chỉ sơ lược 1 số kỹ thuật căn bản mà người sử dụng computer cần phải biết. Có thể một vài chi tiết kỹ thuật không được viết đầy đủ và rơ ràng, xin các bạn vui ḷng t́m hiểu thêm.

-VTT Trần Huy Thự (68-75), San Jose, 09/05/2014

Ghi Chú:
VTT Trần Huy Thự lớp 68-75, cựu sinh-viên Đ.H Kinh-Tế (1976-1978). Qua Mỹ, theo học về cán-sự Điện-Tử (A.S Electronics) tại San Jose City College, San Jose, CA. Đă có thời gian, mở hăng lắp ráp Computer (PCNetware), giao cho các hăng nhỏ địa-phương trên San Jose trong thời kỳ Dot.com. Anh cũng đă mở lớp dạy riêng tại nhà về cơ-bản computer, tháo ráp, build computer, cách làm web. Hiên tại, anh vẫn nhận sửa chữa computer, laptop,... tại nhà.



Website: http://www.votruongtoan.org
Email: admin@votruongtoan.org
422775